Astigmat

Astigmat Nedir ve Görüntüyü Nasıl Bozar?

Astigmat, gözün en ön tabakası olan korneanın veya göz merceğinin simetrik küresel bir şekil yerine hafifçe eğri (oval / ragbi topu gibi) olması sonucu ışığın retinada tek bir noktada odaklanamaması durumudur.

Normal bir gözde kornea basketbol topu gibi her yönde eşit eğriliğe sahipken, astigmatlı bir gözde dik ve yatay eksenlerin kırıcılığı farklıdır. Bu durum, hem yakındaki hem de uzaktaki nesnelerin gölgeli, kırık, yayvan veya bulanık algılanmasına yol açar. Astigmat sıklıkla miyopi veya hipermetropi ile birlikte görülür.

Astigmatın Nedenleri ve Türleri

  • Korneal Astigmat: Kornea yüzeyinin asimetrik eğriliğinden kaynaklanan en yaygın tiptir. Çoğunlukla doğuştan ve genetiktir.
  • Lentiküler Astigmat: Göz içindeki doğal merceğin yapısındaki eğrilikten kaynaklanır.
  • Düzenli Astigmat: Ana kırma eksenlerinin birbirine 90 derece dik olduğu ve gözlük/lazerle kolayca düzeltilebilen tiptir.
  • Düzensiz Astigmat: Kornea yüzeyinin dalgalı olduğu, travma veya keratokonus gibi hastalıklara bağlı gelişen tiptir.

Astigmatın Belirtileri Nelerdir?

  • Hem uzak hem de yakın mesafede gölgeli, bulanık veya çift görme
  • Işıkların etrafında saçılma, yıldızlaşma ve kamaşma (özellikle gece araç kullanırken)
  • Düz çizgilerin yamuk veya eğik görünmesi
  • Gözleri kısarak bakma alışkanlığı
  • Okuma veya ekran kullanımı sonrası alın bölgesinde baş ağrısı ve göz yorgunluğu

Astigmat Tanısı Nasıl Konulur?

Astigmat tanısı, rutin otorefraktometre ölçümü, foropter ile kırma kusuru muayenesi ve kornea eğriliğini mikron hassasiyetinde haritalandıran kornea topografisi ile konulur. Topografi, altta yatan keratokonus gibi hastalıkların erken dışlanması için şarttır.

Astigmat Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Yüksek astigmatlı çocuklarda tedavi gecikirse göz tembelliği gelişebilir. Erişkinlerde ise kronik baş ağrısı ve düşük görsel konfora yol açar.

Astigmat; torik gözlük camları, torik kontakt lensler ve uygun adaylarda astigmat lazer tedavisi veya torik göz içi lens ameliyatlarıyla tamamen düzeltilebilmektedir.

Gölgeli görme veya ışık saçılmaları yaşıyorsanız, detaylı bir kornea ve göz muayenesi yaptırmanızı öneririm.

Prof. Dr. Semra Akkaya Turhan, Göz Hastalıkları Uzmanı — Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi mezunu (2009) olup aynı üniversitede göz hastalıkları uzmanlığını tamamlamıştır (2014). Kornea hastalıkları, kuru göz sendromu, keratokonus ve kornea çapraz bağlama tedavileri alanında çalışmalarını sürdürmekte, 2025 yılında Profesör unvanını almıştır. Halen Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı öğretim üyesi olup Acıbadem Altunizade Hastanesi'nde hasta kabul etmektedir.

Belerima